Stopa lombardowa i stopa depozytowa NBP – co to jest? To dwie z pięciu podstawowych stóp procentowych ustalanych przez Radę Polityki Pieniężnej (RPP), które razem ze stopą referencyjną wyznaczają tzw. korytarz wahań oprocentowania na rynku międzybankowym. Stopa lombardowa to najwyższa cena, po jakiej bank komercyjny może pożyczyć pieniądze od Narodowego Banku Polskiego pod zastaw papierów wartościowych, a stopa depozytowa to najniższe oprocentowanie, jakie bank otrzyma, lokując nadwyżki gotówki w NBP na koniec dnia. W tym artykule wyjaśniamy, czym różnią się od stopy referencyjnej, jak wyznaczają granice wahań oprocentowania kredytów oraz dlaczego warto je znać, planując kredyt hipoteczny lub gotówkowy w 2026 roku.
Czym jest stopa lombardowa NBP i do czego służy?
Stopa lombardowa określa oprocentowanie kredytu lombardowego, czyli pożyczki, jaką bank komercyjny może zaciągnąć w banku centralnym pod zastaw skarbowych papierów wartościowych, gdy potrzebuje szybko uzupełnić płynność. W praktyce jest to najdroższe źródło finansowania dostępne dla banków, dlatego pełni funkcję górnego ogranicznika wahań stawek na rynku międzybankowym – żaden bank nie pożyczy pieniędzy drugiemu bankowi drożej, niż mógłby pożyczyć je bezpośrednio z NBP.
- Wyznacza sufit dla krótkoterminowych stóp rynkowych, takich jak POLSTR.
- Jest zwykle wyższa od stopy referencyjnej o około 0,5 punktu procentowego.
- Bezpośrednio wpływa na maksymalny ustawowy limit odsetek, o czym więcej w dalszej części artykułu.
Czym jest stopa depozytowa NBP i jak działa?
Stopa depozytowa to z kolei najniższa możliwa stawka oprocentowania – to poziom, po jakim banki komercyjne mogą lokować w NBP wolne środki na koniec dnia roboczego. Skoro bank zawsze może bezpiecznie ulokować gotówkę w banku centralnym na tych warunkach, żaden inny bank nie zaproponuje mu niższego oprocentowania depozytu na rynku międzybankowym. Stopa depozytowa wyznacza więc dolną granicę korytarza wahań stóp procentowych.
- Pełni funkcję podłogi dla oprocentowania depozytów międzybankowych.
- Jest zwykle niższa od stopy referencyjnej o około 0,5 punktu procentowego.
- Wpływa pośrednio na oprocentowanie lokat bankowych oferowanych klientom detalicznym.
Jak stopy lombardowa i depozytowa różnią się od stopy referencyjnej?
Stopa referencyjna NBP jest stopą główną – to ona wyznacza cenę pieniądza na rynku i najbardziej interesuje kredytobiorców, ponieważ to na jej bazie wyznaczany jest wskaźnik POLSTR, który od 2025 roku stopniowo zastępuje WIBOR w umowach kredytowych ze zmiennym oprocentowaniem. Więcej o tym, jak sama stopa referencyjna wpływa na wysokość raty, przeczytasz w artykule Stopa referencyjna NBP – co to jest i jak wpływa na kredyt.
Stopy lombardowa i depozytowa nie są natomiast bezpośrednio wpisywane do umów kredytowych, ale tworzą korytarz, w którym poruszają się rynkowe stawki referencyjne. Według stanu na sierpień 2026 roku RPP utrzymuje następujące poziomy stóp procentowych:
- Stopa referencyjna: 3,75%
- Stopa lombardowa: 4,25%
- Stopa depozytowa: 3,25%
- Stopa redyskontowa weksli: 3,80%
- Stopa dyskontowa weksli: 3,85%
Warto pamiętać, że dokładne wartości mogą się zmieniać po każdym posiedzeniu RPP, dlatego przed podjęciem decyzji finansowej zawsze warto sprawdzić aktualny komunikat banku centralnego.
Jak stopy NBP wpływają na Twój kredyt i oszczędności?
Chociaż to stopa referencyjna ma największe bezpośrednie przełożenie na wysokość raty kredytu ze zmiennym oprocentowaniem, stopa lombardowa ma istotne znaczenie prawne dla każdego kredytobiorcy – to na jej bazie (a ściślej na bazie stopy referencyjnej powiększonej o określony bufor) wyznaczany jest ustawowy limit odsetek maksymalnych, którego żaden bank ani firma pożyczkowa nie może przekroczyć. Zgodnie z Kodeksem cywilnym odsetki maksymalne wynoszą dwukrotność sumy stopy referencyjnej NBP i 3,5 punktu procentowego. Przy stopie referencyjnej na poziomie 3,75% daje to limit rzędu 14,5% w skali roku. Szczegółowe wyliczenia znajdziesz w artykule Odsetki maksymalne – co to jest i ile wynoszą.
Stopa depozytowa oddziałuje z kolei na oprocentowanie lokat bankowych i kont oszczędnościowych – im wyższa, tym potencjalnie atrakcyjniejsze warunki depozytów mogą proponować banki, choć w praktyce zależy to też od konkurencji na rynku i polityki cenowej poszczególnych instytucji.
Przykład: kredytobiorca spłacający kredyt hipoteczny ze zmiennym oprocentowaniem opartym na POLSTR + marża banku zauważy zmianę raty dopiero po decyzji RPP dotyczącej stopy referencyjnej. Jeśli jednak zaciąga pożyczkę pozabankową lub kartę kredytową, to właśnie korytarz wyznaczony przez stopę lombardową chroni go przed nadmiernym oprocentowaniem – szerzej o konstrukcji raty piszemy w artykule Rata kredytu – co to jest i z czego się składa.
Jak sprawdzić aktualne stopy procentowe NBP?
Najbardziej wiarygodnym źródłem jest oficjalna strona Narodowego Banku Polskiego w zakładce poświęconej decyzjom RPP, gdzie po każdym posiedzeniu (zwykle raz w miesiącu) publikowany jest komunikat z aktualnymi poziomami wszystkich pięciu podstawowych stóp. Warto też śledzić kalendarz posiedzeń RPP, ponieważ zmiana stóp może wpłynąć na decyzję o wyborze między oprocentowaniem stałym a zmiennym przy zaciąganiu nowego kredytu hipotecznego.
Najczęstsze pytania
Czy stopa lombardowa jest zawsze wyższa od stopy referencyjnej?
Tak, z konstrukcji korytarza stóp procentowych wynika, że stopa lombardowa zawsze pozostaje powyżej stopy referencyjnej, ponieważ pełni funkcję najdroższego źródła finansowania dla banków komercyjnych.
Czy stopa depozytowa NBP to to samo co oprocentowanie lokaty w banku?
Nie. Stopa depozytowa dotyczy relacji między bankami komercyjnymi a NBP, natomiast oprocentowanie lokaty dla klienta indywidualnego ustala samodzielnie każdy bank, biorąc pod uwagę m.in. poziom stóp NBP, konkurencję rynkową i własną politykę cenową.
Jak często zmieniają się stopy lombardowa i depozytowa?
RPP decyduje o wysokości wszystkich podstawowych stóp procentowych na comiesięcznych posiedzeniach, jednak same wartości zmieniają się tylko wtedy, gdy Rada zdecyduje o obniżce lub podwyżce stóp – w pozostałych miesiącach mogą pozostawać bez zmian.
